Një i mitur i huaj i pashoqëruar (MSNA) është një person i huaj që ka mbërritur në Itali dhe është nën moshën tetëmbëdhjetë vjeç, pa prindërit e tij ose persona të rritur ligjërisht të përgjegjshëm. Nëse jeni një i mitur i huaj i pashoqëruar, ligji parashikon që ju nuk mund të refuzoheni kur të mbërrini në kufi dhe nuk mund të dëboheni nga territori italian.

Gjithashtu, nëse keni mbërritur në Itali keni të drejtë të strehoheni në një qendër pritjeje, mund të keni akses në kujdesin mjekësor dhe të ndiqni shkollën.

Kur të arrini në Itali përmes detit ose tokës, policia mund t’ju identifikojë, për të zbuluar identitetin tuaj dhe moshën tuaj. Gjatë procedurave të identifikimit ju keni të drejtë të ndihmoheni nga një mediator kulturor. Nëse keni një dokument (pasaportë, kartë identiteti, kartë shkollore, çertifikatë lindjeje ose tjetër), edhe nëse ka skaduar, komunikojeni atë tek personat me të cilët jeni në kontakt: ata do të shërbejnë për të vërtetuar identitetin tuaj dhe moshën tuaj. Mund të ndodhë që policia të marrë pasaportën tuaj gjatë procedurave të identifikimit. Sigurohuni që të keni një fotokopje ose foto të dokumentit para se ta dorëzoni.

Ju do të merrni pjesë në një intervistë me operatorët e qendrës së pritjes dhe një mediator kulturor. Intervista përdoret për të mbledhur informacione rreth jush (vendi i origjinës, mosha, familja, gjendja shëndetësore, etj …) dhe për t’ju ofruar mbështetjen e nevojshme. Nëse nga hetimet rezulton se jeni i mitur, ju do të raportoheni si i mitur i huaj i pashoqëruar (MSNA) në Gjykatën për të Mitur dhe do tu caktohet një tutor.

Tutori është një person i rritur i caktuar nga Gjykata dhe nuk i përket qendrës së pritjes ku ju qëndroni. Tutori ju përfaqëson ligjërisht dhe ju ndihmon në disa nga praktikat e kërkuara nga ligji gjatë procesit tuaj të integrimit në Itali.

Vini re: të kesh një tutor është e drejta jote dhe është detyra e Shtetit Italian ta emërojë atë! Sipas ligjit, deri kur Gjykata të caktojë një tutor, do të jetë përgjegjësi i qendrës ku ju qëndroni që do të kryejë këtë funksion.

Së bashku me operatorët e qendrës së pritjes dhe kujdestarin tuaj, ju mund të vlerësoni rrugë të ndryshme:

• aplikim për leje qëndrimi për të mitur;
• paraqitje të kërkesës për mbrojtje ndërkombëtare;
• aplikim për leje të mbrojtjes sociale;
• aplikim për leje qëndrimi për arsye familjare ose kujdestari.

Leja e qëndrimit për të mitur është një leje e lëshuar për personat, mosha e konstatuar e të cilave është më pak se 18 vjeç. Kërkesa duhet të paraqitet në Zyrën e Emigracionit në Kuesturë drejtpërdrejt nga i mituri ose, në shumicën e rasteve, në prani të tutorit ose referentit të qendrës së pritjes. Leja e qëndrimit është e vlefshme deri në mbushjen e moshës madhore.

Kërkesa për mbrojtje ndërkombëtare mbron të miturit që kanë frikë nga konflikte, persekutime, tortura, dënime ose trajtime të tjera çnjerëzore në vendin e tyre të origjinës.

Ju mund të aplikoni për mbrojtje ndërkombëtare në Kuesturë në prani të tutorit tuaj, i cili do t’ju ndihmojë gjatë gjithë procesit. Kërkesa juaj do t’i paraqitet Komisionit Territorial (CT) i cili do t’ju thërrasë për një audicion. Në vazhdim, CT mund t’ju njohë: statusin e refugjatit, mbrojtjen susidiare ose mbrojtjen speciale. Këto janë procese që mund të zgjasin me muaj.

Leja e qëndrimit për arsye të mbrojtjes sociale mbron të miturit që i janë nënshtruar një situate dhune ose viktima të krimeve të tilla si shfrytëzimi i prostitucionit, skllavërimi, trafikimi i qenieve njerëzore dhe dhuna seksuale.

Ju mund ta paraqisni kërkesën tuaj në Kuesturë në prani të tutorit tuaj. Kuestura, pasi të ketë verifikuar vërtetësinë e fakteve, do të lëshojë lejen për një kohëzgjatje fillestare prej 6 muajsh me mundësi rinovimi për një vit.

Leja e qëndrimit për arsye familjare u lëshohet të miturve:

• të nënshtruar mbrojtjes së/besuar një shtetasi italian ose një shtetasi të huaj me leje qëndrimi dhe që bashkëjeton me tutorin;
• i besuar një të afërmi brenda brezit të katërt (vëllai/motra, gjyshi/ja, daja/tezja, kushëriri/a).

Zgjedhja duhet të vlerësohet me kujdes me të miturin dhe, si për lejet e tjera, të paraqitet në Kuesturë.

Me arritjen e moshës tetëmbëdhjetë vjeç, përfudon statusi juaj si i mitur i huaj i pashoqëruar. Në marrëveshje me tutorin dhe Shërbimet Sociale, para mbushjes së moshës 18 vjeç, do të vlerësohen dy mundësi:

• vazhdimi administrativ lejon shtyrjen e masave të pritjes deri në moshën 21 vjeç, në rastet kur gjykohet e përshtatshme për të dhënë mbështetje të zgjatur për procesin e integrimit të minorenit.
• shndërrimi i lejes së qëndrimit për të mitur në leje qëndrimi për arsye studimi, pune ose në pritje të punësimit. Në këtë rast, do të jetë e nevojshme të paraqisni dokumente mbështetëse që vërtetojnë pjesëmarrjen në shkollë ose regjistrimin në zyren e punësimit (centro dell’impiego).

Po, ju mund të ribashkoheni me një të afërm tuajin në një shtet tjetër evropian. Tutori juaj dhe operatorët e qendrës së pritjes do t’ju mbështesin në kërkesën tuaj për ribashkim. Procedura përfshin paraqitjen e disa dokumenteve në Kuesturë dhe verifikimin e qëndrueshmërisë së lidhjes me të afërmit tuaj jashtë vendit dhe aftësinë e tyre për t’u kujdesur për ju.

Po, ju keni të drejtë të shkoni në shkollë. Tutori juaj ose përgjegjësi i qendrës së pritjes do t’ju ndihmojë të regjistroheni.

Po, ju keni të drejtë për trajtim mjekësor. Tutori juaj do të duhet të paraqesë pranë Autoritetit Shëndetësor Lokal (ASL) kërkesën për regjistrimin tuaj në Shërbimin Shëndetësor Kombëtar .

Nëse sapo keni mbërritur dhe nuk jeni raportuar ende tek autoritetet, ju përsëri keni të drejtë për kujdes shëndetësor përmes lëshimit të një karte me një kod rajonal individual STP (i huaji përkohësisht i pranishëm). Në faqen e internetit www.jumamap.it/map mund të gjeni shërbimin shëndetësor më të afërt me ju.